Śmierć bliskiej osoby to jedno z najtrudniejszych doświadczeń w życiu – szczególnie dla dziecka, które dopiero uczy się rozumieć świat i swoje emocje. Ten poradnik powstał z myślą o dorosłych, którzy chcą w mądry i empatyczny sposób wspierać dziecko w czasie żałoby, niezależnie od jego wieku.
Autorzy, opierając się na wiedzy psychologicznej i doświadczeniu w pracy z dziećmi, pokazują, jak rozmawiać o śmierci, jak odpowiadać na trudne pytania i jak reagować na emocje, które mogą być nieoczywiste, zmienne i intensywne. W książce znajdziesz także wskazówki, jak pomóc dziecku wyrażać żal, przeżywać stratę w sposób bezpieczny i naturalny oraz jak zadbać o codzienną rutynę, która daje poczucie stabilizacji.
W poradniku poruszono m.in.:
-
jak dostosować rozmowę o śmierci do wieku i poziomu rozwoju dziecka
-
co mówić, a czego unikać, by nie pogłębiać lęków
-
jak wspierać dzieci w wieku przedszkolnym, szkolnym i nastolatków
-
jak rozpoznać sygnały, że dziecko potrzebuje dodatkowej pomocy
-
jak radzić sobie z własną żałobą, by nie obciążać dziecka
-
przykłady codziennych sytuacji i rozmów z życia rodzinnego
To nie tylko książka o żałobie, ale przede wszystkim o budowaniu bezpieczeństwa, bliskości i zaufania w czasie, gdy dziecko najbardziej tego potrzebuje. Pomaga dorosłym zrozumieć, że nie muszą mieć wszystkich odpowiedzi – wystarczy, że są obecni, uważni i otwarci.
Spis treści
Wstęp
• Dlaczego powstał ten e-book
• Dla kogo jest przeznaczony
• Jak korzystać z poradnika
Rozdział 1: Dziecko w obliczu straty
• Jak dzieci rozumieją śmierć w zależności od wieku
• Typowe reakcje emocjonalne
• Co dziecko może ukrywać
Rozdział 2: Pierwsze dni po stracie
• Jak rozmawiać z dzieckiem o śmierci
• Czy zabierać dziecko na pogrzeb
• Jak odpowiadać na trudne pytania
Rozdział 3: Codzienne wsparcie emocjonalne
• Obecność, cierpliwość, uważne słuchanie
• Sygnały ostrzegawcze
• Czego unikać w relacji z dzieckiem
Rozdział 4: Rytuały, które pomagają
• Symboliczne pożegnania i wspomnienia
• Pamiątki, rysunki, pudełka wspomnień
• Jak pielęgnować pamięć bez ranienia
Rozdział 5: Kiedy żałoba się przeciąga
• Objawy przedłużonej lub trudnej żałoby
• Kiedy warto szukać pomocy specjalisty
• Jak wygląda terapia dzieci po stracie
Rozdział 6: Szkoła, rówieśnicy i otoczenie
• Współpraca z nauczycielami i wychowawcami
• Reakcje rówieśników i jak je wspierać
• Powrót dziecka do codziennych obowiązków
Rozdział 7: Żałoba dorosłego a dziecko
• Jak dbać o siebie, będąc wsparciem dla dziecka
• Wspólne przeżywanie żałoby
• Budowanie poczucia bezpieczeństwa
Zakończenie
• Nadzieja i odbudowa po stracie
• Siła więzi rodzinnych
Materiały dodatkowe
• Polecane książki i bajki terapeutyczne
• Lista organizacji i kontaktów pomocowych
• Miejsce na własne notatki i refleksje
O autorce:
Joanna Nick – psycholożka dzieci i młodzieży, psychoterapeutka systemowa. Pisze z myślą o rodzicach swoich podopiecznych, wspierając ich w budowaniu świadomego, szczęśliwego i kompetentnego rodzicielstwa.
